Overpopulation Awareness is de website van Stichting De Club van Tien Miljoen

Slide background

De wereld is te klein voor ons

Steun ons in de strijd tegen overbevolking!

Slide background

Druk hè!?

Steun ons in de strijd tegen overbevolking!

Slide background

Een goed milieu begint met de aanpak van overbevolking

Steun ons in de strijd tegen overbevolking!

Slide background

Ga heen en vermenigvuldig u niet

Steun ons in de strijd tegen overbevolking!

Slide background

Grenzen aan de groei

Steun ons in de strijd tegen overbevolking!

Slide background

Hoe meer zielen, hoe meer file

Steun ons in de strijd tegen overbevolking!

Slide background

Mensen met kinderwens zijn dubbel verantwoordelijk voor de toekomst

Steun ons in de strijd tegen overbevolking!

Slide background

Overbevolking = overconsumptie

Steun ons in de strijd tegen overbevolking!

Slide background

Stop de uitputting en vervuiling van de aarde

Steun ons in de strijd tegen overbevolking!

Slide background

Te weinig welvaart voor teveel mensen

Steun ons in de strijd tegen overbevolking!

Slide background

We houden van mensen maar niet van hun aantal

Steun ons in de strijd tegen overbevolking!

Slide background

We kunnen de mensheid niet op haar beloop laten

Steun ons in de strijd tegen overbevolking!

vrijdag, 05 maart 2010 12:52

Lemmingen met een paspoort?

Prof. dr. ir. R.A.A. Oldeman, oud-hoogleraar WU Bosteelt & Bosecologie

Het woord overbevolking wordt vaak losjes gebruikt met het idee dat iedereen wel weet wat het is. Dat wéét iedereen ook wel, maar helaas weet ieder iets anders. Er is spraakverwarring. Het begrip zal dus hier worden opengesneden om te zien wat erin zit.

Bevolkingscurves
Wij leerden op school dat de wereld tot Napoleon, zeg 1800, heel dun bevolkt was, met een steeds sneller groeiende bevolking daarna. Van schattingen zoals die van de oude Griek Xenophon, over Perzische legers van honderdduizenden soldaten, zei men ons dat de primitieve Grieken niet goed konden tellen. Dit oordeel klopt echter niet.

Een studie van Jean-Charles Pichon (1973), onder andere steunend op antieke volkstellingen uit Rome en China, wijst op een wereldbevolking van zo’n drie miljard mensen in de 3e eeuw AD. Volgens historici als Montesquieu (18de eeuw) waren er nog evenveel rond 1100. Daarna kromp de bevolking dramatisch. In 1580 restten er 400 miljoen. Dat groeide weer langzaam. De religieuze vermaningen tot kinderrijkdom dateren uit de tijden na de Zwarte Dood, misoogsten, branden en oorlogen. Pas na 1930 werd de drie miljard opnieuw bereikt.

De bevolkingscurve is in het echt een zaagtandcurve. Tijden van groei naar een top en dan stabilisatie worden steeds gevolgd door een ineenstorting naar lage waarden.

De boswetenschap toont dat ook. Het laatste millennium is er overal wel eens ontbost. In Z-Amerika, bij voorbeeld, liggen er houtskoollagen op diverse diepten onder het ‘oerwoud’. Ook het ‘door mensen ongeschonden bos’ is dus bijgeloof.

Geboorte, bloei en neergang van beschavingen lopen gelijk op met het bevolkingsaantal. In perioden van sterke groei roemen mensen hun ‘wetenschappelijke’ kennis en techniek (Egypte, ca 2000 v.C.; Egypte en Griekenland rond 0; ook onze tijd). Na eerst stabiele en dan inzakkende bevolking volgen religieuze perioden. Een tijd van val is duister en rampzalig voor de mensen. Nog lang daarna willen ze niets weten van zulke ‘duistere Middeleeuwen’.

Dit is het raamwerk rond ons streven naar 10 miljoen. Iedere Nederlander die dat niet beseft is een ‘lemming met een paspoort’. Ons volk nadert een toptand van de zaagtandcurve. Geloof in simpele groeicurven en beheersing van de natuur kunnen ons niet baten. Het is bijgeloof.

De zaagtandcurve van bevolkingsaantallen is onontkoombaar
Zaagtandcurven komen voor in alle natuurlijke planten- en dierenpopulaties. Toch geloven veel mensen dat bevolkingsaantallen in de natuur gelijk blijven. Dat bijgeloof berust zeker deels op bittere collectieve herinneringen aan het grote sterven, eeuwen geleden. Zo is òf groeiende òf stabiele bevolking tot norm verheven, ofschoon dat nergens op berust.

In natuurparken worden dieren ‘s winters bijgevoerd, waardoor natuurlijke krimp van aantallen herten of zwijnen na een strenge winter wegblijft. Ook is jacht verboden, om zaagtandcurven te voorkómen. Bij planten verhindert men populatiekrimp vooral bij voedselgewassen. Minder gewas betekent namelijk hongersnood en sterfte bij de menselijke bevolking. In 1845 - 1847 vernietigde de aardappelziekte de gehele Ierse aardappeloogst. De bevolking telde in 1841 nog 8,2 miljoen zielen. Bijna de helft stierf en een kwart emigreerde naar Amerika. In 1976 was de bevolking nog steeds maar 4,4 miljoen.

Bovenstaande illustreert menselijk wanbeheer van concentraties van dieren en de afschuwelijke gevolgen van misoogsten. Diersoorten met grote, mooie ogen appeleren bovendien aan het menselijke gevoel. Hun overmatige bescherming berust op geen enkel juist argument. Sommige soorten woekeren nu steeds sterker, zoals onze vossen en kraaien. Andere krimpen, zoals de huismus. Bescherming van planten en dieren, op zichzelf dringend nodig, werkt op de huidige manier zichzelf tegen.

Twee van de machtigste oorzaken van menselijke bevolkingsproblemen zijn sentimentaliteit en angst. De verborgen panische angst voor hongersnood blijft sterk, naar de overlevenden van de hongerwinter, weten. Ook vereenzelvigen wij ons uit sentimentaliteit met allerlei diersoorten. Toch worden andere soorten redeloos verafschuwd. Er bestaat geen Vereniging voor Adderbescherming en evenmin voor de meeste plantensoorten, wèl voor het edelhert. Angst en sentimentaliteit zijn slechte raadgevers. Ze verschillen van hun hard nodige tegenpolen, vooruitziendheid, liefde en respect voor al wat leeft, mensen inbegrepen.

Menselijke bevolkingen, andere bevolkingen, overbevolkingen
Juist in oorlogstijd worden de meeste uitvindingen gedaan. De computer kwam voort uit de richtmachientjes van geallieerd afweergeschut. Angst voor honger is een sterk motief om de wrede natuur de oorlog te verklaren, te temmen, en ons zodoende duurzaam te voeden. Darwin’s ‘strijd om te leven’ (struggle for life) drukt oorlogszuchtig menselijk denken uit, niet natuurlijke evolutie.

Menselijk landgebruik is oorlog. Al het direct nuttige wordt veroverd en onderworpen, de rest is onbelangrijk tenzij het ons ontroert. Nu slaat de term oorlog op bevolkingen, niet op personen. Dus is er principieel verschil tussen moord, waarvoor een individu verantwoordelijk is, en doden in oorlog, volgens een collectief besluit om normale verboden tijdelijk te bevriezen. Dat gebeurt zelden, nl. als een bevolking, die de bestaansgrond van alle leden is, wezenlijk wordt bedreigd. De drijfveer is, alweer, angst. Het Nederlands is de enige Europese taal met een akelig woord voor sterven in oorlog, ‘sneuvelen’ of ‘sneven’.

Niet toevallig speelde Nederland sedert 1945, rond het bereiken van de 10 miljoen, een leidende rol in de wereldwijde productieverhoging in de landbouw. De naam Mansholt symboliseert dat. Evenmin toevallig begonnen, mèt de intensivering van de landbouw in de wereld, de ‘natuurlijke’ bossen, savannen, steppen en zeeën af te sterven.

In een menselijke samenleving gaat het niet om het blote overleven. Internationale hulp, beperkt tot ‘dak, brood, kleren’ wordt vaak als beledigend ervaren. Uitingen van het denken, zoals muziek, gebouwen, fijne keuken, zijn menselijk. Eten, voortplanting en slapen delen we met dieren. Nadering van de zaagtandtop in de curve betekent eerst bevolkingstoename waardoor talent en welvaart toenemen. Er worden wapens uitgevonden. Zo werkte Galilei indertijd bij het arsenaal. Hij ontdekte de loop der planeten door vergelijking met kanonskogelbanen.

De eerste oplossing van bevolkingsproblemen is verovering van land om de eigen mensen te spreiden (het beruchte ‘Lebensraum’ van de Nazi’s). Dat leidt tot volksverhuizingen en kolonisatie. Dichterbij de punt van de zaagtand keert de wal het schip. Dan zijn de uitvindingen vooral gericht op de intensivering van de productie op het beschikbare land. Als die aan zijn grens komt, volgen vaak weer oorlogen, met uitvinding van verfijnder wapens. Soms zijn dat burgeroorlogen, waarbij de bevolking van binnenuit wordt gereduceerd, zoals door Pol Pot.

Overbevolking berust steeds op de verhouding tussen drie dingen, namelijk bevolkingsaantal, oppervlakte van het beschikbare land en het verlanglijstje van de bevolking, gegeven de plaatselijke beschaving in het betreffende historische tijdvak.

In Nederland is de zaagtandproblematiek overduidelijk. Dilemma’s werden afwisselend opgelost door perioden van oorlog of scheppend denkwerk. In de collectieve herinnering zijn die laatste ‘gouden tijden’ of ‘eeuwen’. Thans kan het nationale areaal niet meer groeien door verovering. Evenmin zit er veel rek in verdere opvoering van de productiviteit van het land. In zekere zin wonen we op een soms echt stinkende mestvaalt. ‘Cultuursteppe’ noemde iemand ons meest voorkomende landschap. Al het Nederlandse bos is door mensen aangelegd. Alleen een paar bosjes ontstond per ongeluk ‘van nature’ in de Oostvaarders- en Lepelaarsplassen.

We leven zeker in een gouden tijd, rijk aan gedachten en uitvindingen. Maar in Nederland naderen areaal en landgebruik de grens van hun mogelijkheden. Alleen het bevolkingsaantal is misschien nog beïnvloedbaar. Thans smeult een interne oorlogsachtige toestand, waarbij steeds meer mensen zich doodzuipen, doodspuiten of elkaar ‘zinloos’ doodschoppen, een primitief antwoord van de lemming-met-paspoort.

Het eigenlijke paspoort van de lemming

De revolutie van 1968 heeft oude structuren en ideeën opgeblazen. Die konden de wereldwijd veranderende samenleving niet langer ordentelijk sturen, vooral vanwege beperkt landoppervlak en woekergroei van de bevolking.

Het èchte paspoort van ons, lemmingen, zijn wezenlijk nieuwe oplossingen voor klassieke problemen. In Nederland pleegt men eerst naar beperking van onze verlanglijstjes te kijken. Dat loopt echter dood. Wie wil er auto of zeilboot wegdoen of gebrekkige ziekenzorg accepteren? Beknibbeling lukte vroeger alleen onder totalitaire of religieuze regimes, zoals Chinese keizers of Boeddistische monniken. Dat werkte vaak eeuwen of millennia en had dus zeker duurzaamheidverdienste.

Op òns verlanglijstje staan echter met hoofdletters VRIJHEID, DEMOCRATIE, WELZIJN, WELVAART, GERECHTIGHEID. Die uiten zich in onze huidige samenleving zeer onrijp, dus contra-productief. De sleutel tot een gezonde bevolkingspolitiek ligt in omkering van de toepassing van onze verlangens. In plaats van geschenken van Nederland aan ons moeten deze krachten de motor worden waarmee wij Nederland naar behoren laten functioneren. Dat kan alleen door ze te plaatsen binnen de context van onze samenleving.

Niet langer ‘mijn recht krijgen’ maar ‘recht doen en krijgen tegelijk’. Niet langer zelf rijk willen zijn, maar zich inzetten om burger van een welvarend land te zijn. Niet langer ‘zorg voor mij laten betalen’ maar vanzelfsprekend voor elkaar zorgen. Niet langer ‘macht voor mijn partij’, maar macht van en voor ons allen waaraan elk zich goedschiks onderwerpt. Niet langer ‘mijn vrijheid is doen wat ik maar wil’ maar onze vrijheid, namelijk samen op de beste manier laten of doen wat moet en dat toevertrouwen aan de besten.

Ook het woord corruptie begrijpt iedereen, maar voor niemand betekent het hetzelfde. In het Latijn is het ‘ontbinding, verrotting’. Dat slaat dus niet op geld maar op het doodgaan van eerlijkheid, zorgzaamheid, medeleven en dergelijke dingen. Hierboven is steeds de corrupte vorm eerst gezet, en de levende vorm daarna.

Vooruitgang op de weg vanaf corrupte, dus dode ideeën en procedures naar vernieuwde en levende leefwijzen zal vanzelf oplossingen van het bevolkingsvraagstuk meebrengen. Een eerste stap is het doordenken van de problemen om ze in schoolboekjes te schrijven, op CD’s of websites. De huidige schoolgeneratie zal het bevolkingsprobleem moeten oplossen in de praktijk. Meer dan ooit is hun opvoeding tot denkende en meevoelende mensen essentieel om het stadium van lemmingen met een paspoort te overwinnen.

Dat is de toetssteen voor alle maatregelen met betrekking tot de bevolkingspolitiek.

Wereldbevolking

earth Lemmingen met een paspoort? - Stichting de Club van Tien Miljoen